Siyasi tutsak Golrokh Iraee’den PEN Amerika’ya mektup 

2026-05-16 17:55:24


	 

	HABER MERKEZİ - Evin Cezaevi’nde tutulan siyasi tutsak Golrokh Iraee, PEN Amerika’ya gönderdiği mektupta İran’daki baskı ortamını anlatarak, yazmanın bugün yalnızca edebi bir faaliyet değil, baskıya karşı bir direniş biçimi olduğunu vurguladı.

	 

	Evin Cezaevi’nde tutulan siyasi tutsak Golrokh Iraee, PEN Amerika’ya gönderdiği mektupta İran’daki ifade özgürlüğü üzerindeki baskıları ve yazarların maruz kaldığı sistematik sindirme politikalarını anlattı.

	 

	Golrokh Iraee mektubunda “kalem”i yalnızca bir yazı aracı olarak değil; ezilenlerin sesi, susturulanların acısını görünür kılan bir direniş aracı olarak tanımladı. Ona göre bugün yazmak, sıradan bir edebi üretim değil; baskı mekanizmalarına karşı durmanın bir biçimi.

	 

	Kadınlar koğuşundan kaleme alınan mektupta; sistematik baskılar, yoksulluk, idamlar, halk protestoları ve adalet arayan ailelerin yaşadığı acılar da yer aldı. Golrokh Iraee, “kalem”in sessizliği kıran ve parçalanmış toplumsal acıları ortak bir dile dönüştüren bir araç olduğunu ifade etti.

	 

	Mektubunda iktidarın, gerçeğin görünür olmasından ve bağımsız anlatılardan korktuğunu belirten Golrokh Iraee, bu nedenle yazarlar ve düşünce insanlarının baskı altında tutulduğunu söyledi.

	 

	Evin’den dünyaya uzanan bir ‘kalem’ tanımı

	 

	Golrokh Iraee, mektubunda “kalem”i coğrafi sınırların ve bireysel kimliklerin ötesinde tanımlıyor. Ona göre kalem; insanların acılarını ortak bir dile dönüştüren ve adaletsizliğe karşı duran bir araç.

	 

	Yazmayı bireysel bir uğraş değil, baskı ve unutturmaya karşı yürütülen kolektif bir mücadelenin parçası olarak tanımlayan Golrokh Iraee, düşüncenin bastırılmasının otoriter sistemlerin temel araçlarından biri olduğunu vurguladı.

	 

	‘Yazmaya devam ediyoruz’

	 

	Golrokh Iraee, hapishane, tehdit ve baskı koşullarında bile yazmanın durdurulamayacağını ifade ederek şu görüşlere yer verdi:

	 

	“Özgürlüğümüz elimizden alınsa da yazıyoruz. Tehdit edilsek, sürgüne zorlanıp hayatımızı kaybetsek bile yazıyoruz. Çünkü kalem, sessizliği kırar.”

	 

	Mektubunda “kalem”i; açlık çeken insanların, çocuklarını kaybeden annelerin, savaş ve işgal altında yaşayan halkların ortak sesi olarak tanımlayan Golrokh Iraee, özellikle Filistinli çocukların yaşadığı acılara ve İran’daki protestolarda hayatını kaybedenlerin ailelerine de değindi.

	 

	PEN Amerika’dan ‘Yazma Özgürlüğü’ ödülü

	 

	Öte yandan PEN Amerika’nın 2026 “Yazma Özgürlüğü” ödülünü Golrokh Iraee’ye verdiği açıklandı. New York’ta düzenlenen törende ödül, insan hakları savunucusu Feriba Rad tarafından Golrokh Iraee adına teslim alındı.

	 

	Golrokh Iraee’nin törende paylaşılan mesajında şu ifadeler yer aldı:

	 

	“Boğulmuşluktan kurtulacağız ve bunun ancak ortak bir mücadeleyle mümkün olduğunu biliyoruz.”

	 

	Yazı, direniş ve cezaevi arasında bir yaşam

	 

	Golrokh Iraee, İran’daki en tanınmış kadın siyasi tutsaklardan biri olarak biliniyor. Yıllardır sivil faaliyetleri, yazıları, siyasi tutsaklarla dayanışması ve idam cezasına karşı tutumu nedeniyle defalarca gözaltına alındı ve yargılandı.

	 

	Cezasının büyük bölümünü Evin Cezaevi’nde geçiren Golrokh Iraee, zaman zaman tedavi ve görüş haklarından da mahrum bırakıldı.