KURDÎWAR’la Kürtçe üretim ve emek açığa çıkacak

  • 09:06 30 Nisan 2026
  • Kültür Sanat
WAN - Kürt yazar ve şairleri bir çatı altında toplamayı hedefleyen KURDÎWAR’ın Eşbaşkanı Yazar Elif Gemicioğlu, Kürtçe üretimi büyütmeyi ve görünmeyen emeği açığa çıkarmayı hedeflediklerini söyledi. 
 
Kürt dili, yüzyıllardır Mezopotamya coğrafyasında yaşayan halkların hafızasını, kültürünü ve direnişini taşıyan temel bir varlık olarak önemini koruyor. Ancak Kürt dili, tarih boyunca inkar, yasaklama ve asimilasyon politikalarının hedefi haline getirildi. Kürtçe konuşmak, yazmak ve üretmek suç sayıldı. Bu baskı ortamında Kürt yazar ve şairler, eserlerini ya sürgünde ya da ağır sansür koşulları altında üretmek zorunda bırakıldı. Kitapları yasaklandı, dergileri kapatıldı, kendileri cezaevine konuldu ya da yaşam alanlarından koparıldı. Buna rağmen Kürt edebiyatçılar, anadillerini yaşatma ve geleceğe taşıma konusunda ısrarını sürdürdü. Her yasak, aynı zamanda yeni bir direniş biçimini de beraberinde getirdi.
 
Wan’da bir süre önce açılan Yazarlar ve Edebiyatçılar Derneği (KURDÎWAR) Eşbaşkanı Yazar Elif Gemicioğlu, derneğin kuruluş amacına dair değerlendirmelerde bulundu. 
 
 Elif Gemicioğlu, amaçlarının Kürt yazar, şair, araştırmacı, editör ve çevirmenleri ortak bir çatı altında buluşturmak olduğunu söyledi. Serhat bölgesindeki ilk şubelerini Wan’da açtıklarını belirten Elif Gemicioğlu, hem Kürtçe üretimi artırmayı hem de bugüne kadar görünmeyen emekleri gün yüzüne çıkarmayı hedeflediklerini ifade etti.
 
‘Yazarlar çalışmalarını paylaşacak alan bulamıyordu’
 
Kürdistan’ın her bölgesinde olduğu gibi Serhat bölgesinde de çok sayıda Kürt yazar ve araştırmacının bulunduğunu dile getiren Elif Gemicioğlu, birçok kişinin bireysel imkanlarla üretim yaptığını söyledi. Bazı yazarların çalışmalarını gizli yürüttüğünü kaydeden Elif Gemicioğlu, “Birçok yazar ve şair yazılarını, şiirlerini nerede yayımlayacağını, nasıl paylaşacağını bilmiyordu. Kendi başlarına üretim yapıyorlardı. Biz de KURDÎWAR’ı bu ihtiyaçtan dolayı açtık. Wan’daki ilk şubemiz tüm Serhat bölgesini temsil edecek” dedi.
 
‘30’dan fazla yazar ve araştırmacı üye oldu’
 
Derneğin kuruluşunun  ardından kısa sürede çok sayıda başvuru aldığını belirten Elif Gemicioğlu, 30’dan fazla yazar ve araştırmacının üyelik oluşturduğunu söyledi. Derneğin yalnızca yazar ve araştırmacılara değil, Kürt editör ve çevirmenlere de açık olduğunu ifade eden Elif Gemicioğlu, başvuruların sürdüğünü kaydetti. Her başvuranın doğrudan üye olamadığını söyleyen Elif Gemicioğlu, üyelikte toplumsal değerlere duyarlılığın esas alındığını belirterek, “Özellikle kadınlara, çocuklara ve Kürt halkının değerlerine saldırmayan kişiler derneğe üye olabilir. Başvurular toplantılarda değerlendirilerek karara bağlanıyor” diye konuştu.
 
Kadınlardan başvuru
 
Kuruluşun ardından kadınların da başvuru yaptığını aktaran Elif Gemicioğlu, bazı kadınların Kürtçe konuşabildiğini ancak yazma konusunda destek istediğini ifade etti. Elif Gemicioğlu, “İki kadın arkadaş başvurdu. ‘Kürtçe konuşabiliyoruz fakat yazamıyoruz’ diyerek bizden yardım istediler. Uzun süredir şiir yazan kadın arkadaşlarımız da var. Dil hakimiyeti ya da yazım konusunda desteğe ihtiyaç duyan herkese yardımcı olacağız” şeklinde konuştu.
 
Kürtçe roman, şiir ve çeviri atölyeleri kurulacak
 
KURDÎWAR bünyesinde atölye çalışmalarına başlayacaklarını söyleyen Elif Gemicioğlu, özellikle gençlerin yazım alanına katılımını artırmayı amaçladıklarını dile getirdi. Elif Gemicioğlu, “Kürtçe roman nasıl yazılır, şiir nasıl oluşturulur, kitap hazırlama süreçleri nelerdir, çeviri teknikleri nasıl olmalıdır gibi başlıklarda atölyeler düzenleyeceğiz. Bu alanda deneyimli arkadaşlarımız bilgi ve birikimlerini aktaracak. Yeni başlayan genç yazarlar için de özel çalışmalarımız olacak” ifadelerini kullandı.
 
‘Bir hafıza oluşturmak istiyoruz’
 
Dijital çağın imkanlarını da kullanmak istediklerini belirten Elif Gemicioğlu, çocuklara dönük projelerin de gündemlerinde olduğunu ekledi. Ancak bunları tanıtacak alan bulamadıklarını vurgulayan Elif Gemicioğlu, bu emeğin çoğu zaman görünmez kılındığını söyledi. Elif Gemicioğlu, “Birçok kadın kendi başına üretim yapıyor. Şiirler, şarkılar, yazılar ortaya çıkıyor ancak yayımlanacak, tanıtılacak yer olmadığı için bu çalışmalar kayboluyor. Serhat genelinde bir hafıza oluşturmak istiyoruz. Kadınların elindeki yazıları, şiirleri, şarkıları toplayarak kayıt altına alacağız. Böylece bölgesel bir kültürel hafıza oluşturacağız” sözlerine yer verdi. 
 
Çocuklara dönük Kürtçe projeler hazırlanıyor
 
Çocuklar için Kürtçe müzik, şiir ve kültürel içerik çalışmalarının hazırlanacağını ifade eden Elif Gemicioğlu, aynı zamanda Dünya Anadil Günü kapsamında konferans ve atölyeler düzenleyeceklerini kaydetti. Anadil eğitiminin ve Kürtçe yazım alanlarının sınırlı olduğuna dikkat çeken Elif Gemicioğlu, çok sayıda kitap ve dergiye de el konulduğunu hatırlattı. Bu durumun Kürtçe üretimi olumsuz etkilediğini dile getiren Elif Gemicioğlu, “Kürtçe yazanlar yeterince okunmadığını düşündüğü için zamanla üretmekten vazgeçiyor. Kadınlar ise ekonomik sorunlar ve ortak çalışma alanlarının eksikliği nedeniyle daha fazla üretmekte zorlanıyor. Bu nedenle KURDİWAR birçok alanda yazarlara destek çıkacak” diye belirtti. 
 
‘Kadınlar rahatça üretim yapabilecek’
 
Ev içi sorumluluklar nedeniyle kadınların yazınsal çalışmalara zaman ayırmakta zorlandığını söyleyen Elif Gemicioğlu, “Bir kadın olarak ev ortamında yazı yazmak çoğu zaman mümkün olmuyor. Çocuklar, ev işleri, gelen giden derken uygun alan bulunamıyor. Ancak şimdi kadın arkadaşlarımız günde birkaç saat derneğe gelerek burada rahatça çalışmalarını sürdürebilir. Teknik anlamda eksik hissedenler de gelip kendilerini geliştirebilir” dedi.
 
‘Anadil evde başlamalı’
 
Son olarak topluma çağrıda bulunan Elif Gemicioğlu, dil ve kültürün önce evde yaşatılması gerektiğini aktardı. Çocuklarla Kürtçe konuşulmasının önemine dikkat çeken Elif Gemicioğlu, şunları kaydetti: “Çocuklarımızın önemli bir bölümü anadilini konuşamıyor. Okula başladıklarında yalnızca Türkçe ile karşılaşıyor ve zamanla kendi dilinden uzaklaşıyorlar. Herkes diline, kültürüne ve Kürtçe eğitim veren kurumlara sahip çıkmalı. Çok zengin bir dile sahibiz ancak yeterince araştırılmıyor. Dilimizi yaşatalım, yazılar yazalım, şiirler üretelim. Derneğimize başvuru yaparak bu çalışmayı birlikte büyütebiliriz.”