HABER MERKEZİ- Almanya Kürt Araştırma ve Bilim Enstitüsü, 21 Şubat “Uluslararası Ana Dil Günü” dolayısıyla yaptığı açıklamada, Türkiye’de 18 dilin tehdit altında olduğunu belirtti ve Kirmancki’nin de risk altında olduğuna vurgu yaptı.

 

Almanya Kürt Araştırma ve Bilim Enstitüsü, 21 Şubat “Uluslararası Ana Dil Günü” nedeniyle yazılı açıklama yayımladı. Açıklamada, UNESCO’nun 21 Şubat’ı 2000 yılından itibaren “Uluslararası Ana Dil Günü” ilan ettiği hatırlatılarak günün tarihsel arka planına ve günümüzdeki dil kaybı riskine dikkat çekildi.

 

Kökeni 1952’ye uzanıyor

 

Açıklamada, günün kökenlerinin 1952’de Dakka’da ana dillerini savunmak için yaşamını yitiren Bengalli öğrencilerin serhildanına dayandığı belirtilerek, “Bugün bu mücadele, dillerin gerilemesine ve yok olmasına karşı küresel bir mücadelenin sembolü haline gelmiştir” denildi.

 

‘Anadil, kültürel hafıza ve varlığın temelidir’

 

Enstitü açıklamasında, “Anadil sadece bir iletişim aracı değil; kişiliğin, kültürel hafızanın ve bir ulusun varlığının temelidir. Ulusal bilinç, anadilin tatlı sularında şekillenir” ifadelerine yer verildi.

 

‘2 bin 500 dil yok olma tehdidiyle karşı karşıya’

 

Dünyada 6 binden fazla dil bulunduğu hatırlatılan açıklamada, yaklaşık 2 bin 500 dilin yok olma tehdidi altında olduğu kaydedildi. UNESCO raporlarına göre Türkiye’de 18 dilin tehdit altında olduğu belirtilirken, bu dillerden birinin Kürtçe’nin lehçesi Kirmancki olduğu vurgulandı.

 

‘Kürt dili yasaklara rağmen bugüne ulaştı’

 

Açıklamada, Kürt dilinin inkâr, asimilasyon ve yasaklama politikalarına rağmen annelerin anlatıları, dengbêjlerin çalışmaları ve toplumun çabasıyla varlığını sürdürdüğü belirtilerek, bir dilin kalıcı biçimde yaşayabilmesi için “evin sınırlarını aşması” ve günlük yaşamda, yazıda, kültürde ve bilimde yer edinmesi gerektiği ifade edildi.

 

Kürtçe konuşun, okuyun, yazın

 

Enstitü, herkesi ve kurumları “ulusal görevlerini yerine getirmeye” çağırarak anadilinde eğitimin temel bir insan hakkı olduğuna dikkat çekti. Açıklama, “Kürt düşünün! Kürtçe konuşun! Kürtçe okuyun! Kürtçe yazın! Yaşasın Anadil! Yaşasın Kürt Dili!” sözleriyle sona erdi.