Diyanet'in Kürtçe vaaz yanıtına eleştiri: Temel sorular cevapsız

  • 14:22 30 Temmuz 2026
  • Siyaset
ANKARA- DEM Parti Milletvekili Newroz Uysal Aslan, Kürtçe vaazın engellendiğine ilişkin soru önergesine verilen yanıtta iddiaların yanıtsız bırakıldığını belirterek, "Yurt dışında farklı dillerde hutbeyi ihtiyaç gören Diyanet, Türkiye'de milyonlarca Kürdün anadilinde din hizmeti almasını neden görmezden geliyor?" diye sordu.
 
Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Şirnex milletvekili Newroz Uysal Aslan, 6 Mayıs tarihinde Agırî’nin Giyadîn (Diyadin)  ilçesinde İlçe Müftülüğü tarafından din görevlilerine, hutbe ve vaazların yalnızca Türkçe yapılması yönünde talimat verildiği ve Kürtçe vaaz vermek isteyen imamların baskıyla karşılaşmasını meclis gündemine taşıdı. 
 
Newroz Uysal Aslan, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’a ilettiği soru önergesinde, “Diyadin’de hutbe ve vaazların yalnızca Türkçe verilmesi yönünde bir talimat verilmiş midir? Kürtçe vaaz vermek isteyen din görevlileri hakkında herhangi bir uyarı, soruşturma veya idari işlem uygulanmış mıdır? Söz konusu uygulama kaldırılacak mıdır? Diyanet, Kürtçe vaazı din hizmetinin doğal bir parçası olarak kabul etmekte midir?” sorularına yer vermişti.
 
Geçerli olmayan ilke
 
DEM Parti Şirnex Milletvekili Newroz Uysal Aslan, Kürtçe vaazın engellendiği iddialarına ilişkin verdiği soru önergesine Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından verilen yanıtı eleştirdi. Verilen yanıtta, Kürtçe vaazın engellenmesine ilişkin, din görevlilerine yönelik baskılar ve bu konuda herhangi bir idari işlem yapılıp yapılmadığına dair soruların yanıtsız bırakıldığına dikkat çeken Newroz Uysal Aslan, bunun yerine Diyanet İşleri Başkanlığı'nın Almanca, Arapça, Fransızca, İngilizce, İspanyolca, İtalyanca ve Rusça hutbe çevirileri yaptığı, ayrıca Kürtçe Kur'an meali ile bazı Kürtçe dini yayınlarının bulunduğunun sıralandığını belirtti.
 
Diyanet'in yurt dışında yaşayan yurttaşların din hizmetlerinden yararlanabilmesi için hutbeleri bulundukları ülkelerin yaygın dillerine çevirmesini "ihtiyaç ve talep" olarak değerlendirdiğini hatırlatan Newroz Uysal Aslan, "Peki aynı ilke Türkiye'de Kürtçe konuşan milyonlarca yurttaş için neden geçerli sayılmamaktadır?" diye sordu.
 
'Asıl mesele anadilde eşit kamu hizmeti'
 
"Diyadin'deki yurttaşın din hizmetini Kürtçe anlayabilmesi neden cevapsız bırakılmaktadır?" diye soran Newroz Uysal Aslan, soru önergesinde Kürt yurttaşların yaşadıkları yerde anadillerinde kamu hizmeti alıp alamayacağına ilişkin temel soruların yanıtsız bırakıldığını ifade etti. Bakanlığın yanıtında Kürtçenin yalnızca dini yayınlar kapsamında sıralandığını, ancak camilerde Kürtçe vaaz verilmesi ve Kürt yurttaşların anadillerinde din hizmeti alma hakkına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmadığını belirten Newroz Uysal Aslan, "Kürtçeyi 'dil ve lehçelerden biri' olarak bir katalog içinde saymak kolaydır. Asıl mesele, milyonlarca yurttaşın anadilini eşit kamu hizmetinin doğal bir parçası olarak kabul etmektir" dedi.
 
Sorularını yineledi
 
Newroz Uysal Aslan, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Diyanet İşleri Başkanlığı'na şu soruları bir kez daha yöneltti:
 
“*Diyadin'de Kürtçe vaazın engellendiği ve din görevlilerinin baskıyla karşılaştığı iddiaları doğru mudur?
 
*Söz konusu talimat verilmiş midir? Verildiyse geri çekilecek midir?”